HAYATIN İÇİNDEN BESLENME
admin vatandas1959@hotmail.com
HAYATIN İÇİNDEN BESLENME
AYYÜCE DÖNER
DİYETİSYEN (Dyt.ayyucedoner@gmail.com)
Gece Acıkmaları Neden Olur?
Saat gece 11… Ev sessiz, işler bitmiş, televizyon karşısında dinleniyorsunuz. Aslında akşam yemeğinizi de yediniz. Hatta belki yemekten sonra bir meyve bile tükettiniz.
Ama bir süre sonra aklınıza mutfaktaki kurabiyeler, çikolata ya da ekmek arası bir şeyler gelmeye başlıyor.
Peki, gerçekten aç mısınız?
Yoksa vücudunuz size başka bir şey mi anlatmaya çalışıyor? Danışanlarımdan en sık duyduğum cümlelerden biri şu: “Gündüz çok güzel gidiyorum ama gece olunca kendimi durduramıyorum.”
İşin ilginç yanı, bunun sebebi çoğu zaman iradesizlik değil. Bilimsel çalışmalar gösteriyor ki gece acıkmalarının arkasında gün içindeki beslenme düzeni, uyku kalitesi, stres seviyesi ve hatta biyolojik saatimiz yer alıyor.
Özellikle gün içinde yeterince yemeyen kişilerde gece açlığı çok daha sık görülüyor. Sabah sadece çayla güne başlayan, öğle yemeğini hızlıca geçiştiren veya kilo vermek uğruna kendini gereğinden fazla kısıtlayan kişilerde vücut gün sonunda enerji açığını kapatmaya çalışıyor.
Yani gece buzdolabının kapağını açan aslında siz değil, gün boyunca eksik kalan enerjiniz olabilir.
Bir başka önemli neden ise uyku. Araştırmalar, yetersiz uykunun iştahı artırdığını ve özellikle şekerli yiyeceklere yönelme eğilimini yükselttiğini gösteriyor.
Kısacası geç yatıp az uyuduğumuzda sadece yorgun olmuyoruz, aynı zamanda daha aç hissediyoruz.
Bu nedenle bazen çözüm mutfakta değil, yatak odasında bulunabiliyor. Gece acıkmalarında stresin de önemli bir payı var. Yoğun bir gün geçirdikten sonra birçok kişi farkında olmadan yiyecekleri rahatlama aracı olarak kullanabiliyor.
Oysa bazen hissettiğimiz şey açlık değil; yorgunluk, sıkıntı, yalnızlık veya zihinsel yükün oluşturduğu bir ihtiyaç olabiliyor.
Bu nedenle kendinize şu soruyu sormayı deneyin: “Şu an gerçekten aç mıyım, yoksa sadece rahatlamak mı istiyorum?”
Cevap çoğu zaman düşündüğünüzden farklı olabilir. Son yıllarda yapılan çalışmalar ayrıca vücudumuzun sadece ne yediğimizle değil, ne zaman yediğimizle de yakından ilgilendiğini gösteriyor.
Gece geç saatlerde sürekli yemek yeme alışkanlığı biyolojik saatimizi etkileyebiliyor ve uzun vadede kilo kontrolünü zorlaştırabiliyor.
Elbette bazen gerçek açlık da olabilir.
Özellikle akşam yemeğinde sadece salata yiyen, protein tüketmeyen veya gün içinde öğün atlayan kişilerde gece acıkması son derece doğal bir durumdur. Çünkü vücut ihtiyaç duyduğu enerjiyi istemekten vazgeçmez.
Peki, ne yapmalı?
Öncelikle gün içinde yeterli ve dengeli beslenmek gerekiyor.
Her öğünde protein kaynaklarına yer vermek, sebze tüketimini artırmak, öğün atlamamak ve düzenli uyumak gece acıkmalarını önemli ölçüde azaltabiliyor.
Bir diyetisyen olarak danışanlarıma sık sık şunu söylüyorum: “Gece açlığıyla savaşmak istiyorsanız, çözümü gece aramayın.”
Çünkü gece mutfakta yaşanan mücadele aslında çoğu zaman sabah kahvaltısında, öğle yemeğinde veya gün boyunca yapılan seçimlerde başlıyor.
Unutmayın;
Vücudumuz bize karşı çalışmaz. Sadece ihtiyaçlarını anlatmaya çalışır. Önemli olan o sesi doğru duyabilmektir.
Yiyecek bakımından çeşit az olsa da, lezzet bakımından vasatın üzerinde olan ülke özellikle fiyatlarının ucuzluğu nedeniyle birçok kişi tarafından tercih edilecektir.