Tarım ve Orman Bakanlığı’nın tarımsal üretimde bitki koruma ürünlerinin (zirai ilaç/pestisit) kullanımı, satışı ve uygulanmasını elektronik ortamda daha etkin şekilde izlemek ve kontrol etmek için geliştirdiği Bitki Reçetesi Takip Sistemi (“B-Reçete” uygulaması) Pilot Bölge olarak Samsun’da da uygulanmaya başladı.
Aralık ayında Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren B Reçete Uygulaması, Mersin, Samsun, Ankara ve Kırıkkale’de pilot uygulama olarak başladı. Uygulama Temmuz’dan sonra tüm Türkiye’de başlayacak.
Zirai ilaçların kontrolsüz ve gereğinden fazla kullanılmasını önlemek, gıda güvenliğini artırmak, pestisit kalıntılarını azaltmak, çevre ve insan sağlığını korumak, daha az ilaç kullanımıyla maliyetleri azaltmak gibi amaçlarla yürürlüğe konan uygulamada meydana gelen sıkıntılar hem bayileri hem de üreticileri zor duruma soktu.
1 Temmuz itibariyle tüm Türkiye’de uygulanacak olan uygulama ile bitki koruma ürünlerinin satın alınması ve uygulanması “reçeteye dayalı” hale getirildi. Üreticiler de, satın aldıkları ve uyguladıkları ürün ile hasat bilgilerini elektronik olarak kaydetmekle yükümlü hale getirildi.
Tarım Bakanlığı tarafından pilot illerde uygulamaya konulan yeni Bitki Koruma Takip Sistemi, teknik aksaklıklar ve işleyişteki mantık hataları nedeniyle, pilot bölgelerde faaliyet gösteren zirai ilaç bayilerinin fiilen satış yapamamasına yol açtığı belirtiliyor.
Sıkıntılar tepkileri getirdi
Bayiler, 5 etken madde ile başlayacağı belirtilen uygulamanın tüm etken maddeleri kapsayarak çıkmasının hedeflenen amaçlardan uzaklaşıldığının göstergesi olduğunu iddia ettiler. Pilot olarak uygulanan illerde Bayilerin satış yapamaz hale geldiğini savunan Bayiler; pilot bölgelerin yakınındaki yerlerden rahatça alım yapılabilmesi nedeniyle satış yapamadıklarını ve müşteri kaybı yaşadıklarını belirttiler.
Uygulanması istenen sistemin düzenli çalışmaması gibi sorunların yanı sıra aynı üründe çoklu zirai ilaç çıkışına izin vermemesi nedeniyle bayilerin iş yükünü çoğalttığı ifade ediliyor. Sezonun yoğun olduğu zamanlarda bu uygulamanın üretici açısından da zaman kaybına yol açacağı belirtiliyor.
ÇKS (Çiftçi Kayıt Sistemi) kaydı olmayan üreticilerin, hobi bahçesinde yapacağı ilaçlama için vatandaşların İlçe Tarım Müdürlüklerine giderek ‘Taahhütlü İlaç Kullanım Belgesi’ almaları gerekecek.
Tapusuz ve ÇKS’siz tarlalara ilaç verileyeceği kaydedilirken, çiftçilerin buralar için ilaç temininde sıkıntılar yaşayacakları hatırlatıldı.
Pilot bölgelerdeki Bayilerin 6 ay süren yoğun sezonlarına getirilen uygulama nedeniyle satış yapmakta zorlanmaları ve ağır cezalarla karşı karşıya kalmaları gibi nedenlerle iflas eşiğine gelebilecekleri belirtiliyor.
Haksız Rekabet Doğmuştur
Pilot uygulama bölgesinde bayiler; “uygulamaya dahil olmayan il ve ilçelerdeki bayiler satışlarına devam ederken bizim müşterilerimiz olan çiftçiler ve hobi bahçesi sahipleri, mecburen pilot dışı illere yönelmekte, pilot bölgedeki bayiler açık bir haksız rekabete maruz kalmaktadır.” diyorlar.
Ali SEZGİN – VATANDAŞ