logo

HAYATIN İÇİNDEN BESLENME


admin
vatandas1959@hotmail.com

Besinleri Hangi Sırayla Yediğimiz Önemli mi?

AYYÜCE DÖNER
DİYETİSYEN – Dyt.ayyucedoner@gmail.com

Önünüzde bir tabak yemek var. Yanında salata, biraz pilav ve et yemeği. Her zamanki gibi önce pilavdan birkaç kaşık alıyor, ardından diğer yemeklere geçiyorsunuz. Peki, aynı sofrada yalnızca yeme sırasını değiştirmenin kan şekeriniz üzerinde farklı bir etki oluşturabileceğini söylesem?
Beslenme konusunda genellikle hangi yiyecekleri tercih ettiğimize, porsiyonlarımızın büyüklüğüne ve günlük kalori alımımıza odaklanıyoruz. Oysa son yıllarda üzerinde durulan konulardan biri de besinlerin tüketilme sırası. Özellikle karbonhidratların öğünün başında mı yoksa sonunda mı yenildiği, yemek sonrası kan şekeri yanıtını değiştirebiliyor.
Bir lokmanın sırası neden önemli olsun?
Yemek yedikten sonra kan şekerimizin yükselmesi vücudumuzun doğal bir tepkisi. Ekmek, pilav, makarna ve patates gibi karbonhidrat kaynakları sindirim sırasında parçalanarak kana glikoz olarak geçiyor. Pankreasımızdan salgılanan insülin hormonu da bu glikozun hücrelerimiz tarafından kullanılmasına yardımcı oluyor. Ancak karbonhidratları tek başına tüketmekle, lif ve protein içeren besinlerin ardından tüketmek vücudumuzda aynı etkiyi oluşturmayabiliyor.
Örneğin salata gibi lifli besinlerle öğüne başlamak, mide boşalmasını ve karbonhidratların sindirim sürecini etkileyebiliyor. Ardından tüketilen et, tavuk, balık veya yumurta gibi protein kaynakları da sindirim hızını ve insülin yanıtını değiştirebiliyor. Böylece karbonhidratların öğünün sonuna bırakılması, kan şekerinin daha kontrollü yükselmesine katkıda bulunabiliyor.
Araştırmalarda dikkat çeken sonuçlar
Bu konuda özellikle tip 2 diyabetli bireylerle yapılan klinik çalışmalar ilgi çekici sonuçlar ortaya koyuyor. Aynı besinlerin farklı sıralarla tüketildiği bazı araştırmalarda, sebze ve proteinlerin karbonhidratlardan önce yenilmesiyle yemek sonrası kan şekeri yükselişinin daha düşük olduğu görülüyor.
Üstelik bu etki yalnızca diyabetli bireylerde değil, prediyabeti olan veya kan şekeri normal aralıkta bulunan bazı kişilerde de gözlemlenmiş durumda. Yine de bu yöntemin herkes için aynı sonucu vereceğini düşünmemek gerekiyor. Araştırmaların önemli bir kısmı kısa süreli ve besin sıralamasının uzun vadeli sağlık sonuçları üzerindeki etkileri henüz tam olarak açıklığa kavuşmuş değil.
Soframızda bunu nasıl uygulayabiliriz?
Aslında alışık olduğumuz yemek düzeninde küçük değişiklikler yapmak yeterli olabilir. Örneğin mercimek çorbası, salata, köfte ve bulgur pilavından oluşan bir öğünde salatayla başlayıp ardından köfteyi, sonrasında bulgur pilavını tüketmeyi deneyebiliriz.
Burada amaç karbonhidratları soframızdan çıkarmak veya her lokmayı belirli bir kurala göre yemek değil. Aksine karbonhidratları dengeli bir öğünün parçası hâline getirmek. Çünkü yeme sırasını değiştirmek, tüketilen besinlerin miktarını ve kalitesini önemsiz hâle getirmiyor. Büyük porsiyonlarda tüketilen karbonhidratların etkisini yalnızca salatayı önce yiyerek ortadan kaldırmak mümkün değil.
Ayrıca her öğünde besinleri birbirinden ayırarak tüketmek de gerekli değil. Özellikle diyabet tedavisi gören bireylerde öğün düzeninin kullanılan ilaçlar ve kişisel ihtiyaçlarla birlikte değerlendirilmesi önem taşıyor.
Beslenmede bazen küçük ayrıntılar düşündüğümüzden daha fazla önem kazanabiliyor. Tabağımızdaki besinlerin miktarı ve içeriği kadar onları hangi sırayla tükettiğimiz de kan şekerimizin verdiği yanıtı etkileyebiliyor. Belki de soframızda değiştirmemiz gereken ilk şey yediklerimiz değil, yemeğe nereden başladığımızdır.

Share
17 Kez Görüntülendi.
#

SENDE YORUM YAZ

3+3 = ?

İLGİNİZİ ÇEKEBİLECEK DİĞER KÖŞE YAZILARI

  • SAĞLIKLA BÜYÜ, ÇOCUK!

    07 Kasım 2026 Genel, Köşe Yazıları, Sağlık

    Gece Gelen O Korkutucu Öksürük: Krup Uzm. Dr. Büşra YILMAZ Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı - cocukuzmani_anne Gece yarısı çocuğunuzun odasından alışık olmadığınız bir öksürük sesi geliyor. Sanki havlayan bir köpek gibi… Birkaç saat önce yalnızca hafif burun akıntısı olan çocuğunuz, şimdi ses kısıklığı ve şiddetli öksürükle uyanıyor. Bu durum anne babalar için oldukça korkutucu olabiliyor. İşte bu tablo, özellikle küçük çocuklarda sık gördüğümüz krup hastalığı olabilir. Krup nedir? Krup, genellikle virüslerin neden olduğu, gırtlak ...
  • HAYATIN İÇİNDEN BESLENME

    07 Kasım 2026 Genel, Köşe Yazıları, Sağlık

    Besinleri Hangi Sırayla Yediğimiz Önemli mi? AYYÜCE DÖNER DİYETİSYEN - Dyt.ayyucedoner@gmail.com Önünüzde bir tabak yemek var. Yanında salata, biraz pilav ve et yemeği. Her zamanki gibi önce pilavdan birkaç kaşık alıyor, ardından diğer yemeklere geçiyorsunuz. Peki, aynı sofrada yalnızca yeme sırasını değiştirmenin kan şekeriniz üzerinde farklı bir etki oluşturabileceğini söylesem? Beslenme konusunda genellikle hangi yiyecekleri tercih ettiğimize, porsiyonlarımızın büyüklüğüne ve günlük kalori alımımıza odaklanıyoruz. Oysa son yıllarda üzeri...
  • BANA GÖRE

    04 Kasım 2026 Köşe Yazıları

    Vezirköprü İL olabilir. Göktan TEK’ER  -  goktanteker@hotmail.com Devlet Bahçeli’nin açıklamalarıyla yeniden gündeme gelen İL olma tartışmasında avantajlı ilçelerden birisi de Vezirköprü. İlçenin en büyük dezavantajı ise VEZİRKÖPRÜ’nün  İL olabileceğine inanmayanlar. Vezirköprü’nün il olması gerektiğini daha önce de dile getirmiştik. Aslında okuyucularımız hatırlayacaktır, biz daha çok Merzifon’un il olmasını ve Vezirköprü’nün Merzifon’a bağlanmasını savunurduk. Bu görüşün Vezirköprü’nün gücüne ve ilçesine güvensizliğin yansıması olduğunu...
  • BANA GÖRE

    28 Ekim 2026 Köşe Yazıları

    Ziyaretlerin ardından Göktan TEK’ER Uzun süredir kapalı kapılar arkasında gerçekleştirilen görüşmelerin, yapay zeka desteğiyle önemli hale getirilmiş haberlerin servis edildiğini ve servis eden yere göre de yakınlığına göre gazetelerin ele aldığını birçok yerde görebiliyoruz. Geçtiğimiz hafta İlçemizdeki gazetelerde siyasetin Ankara ziyaretleri ilk sıralarda yer aldı. Haber bülteni şeklinde servis edilen bu ziyaretlerde Vezirköprü'nün önemli sorunlarının görüşüldüğü bilgisi verildi. Bültene yer alan başlıklar gerçekten önemliydi: Vezirköpr...