logo

COVID-19 çocukların sosyal gelişimini nasıl etkileyecek?


Gülsüm Ceylan
gulsumcansiz1@hotmail.com

Pandemi ile birlikte dünya çapında bir sosyal izolasyon yaşıyoruz. Şu anda tüm dünyada çocukların yüzde 60’ı tam veya kısmi olarak dışarı çıkma yasağı olan koronavirüs kısıtlamaları altındaki ülkelerde yaşıyor. Dünyadaki yaklaşık 1,5 milyar çocuk okula gitmiyor. Bu sürecin daha ne kadar devam edeceği belli olmasa da, özellikle çocuklar ve gençler üzerindeki etkileri aileleri ve uzmanları endişelendiriyor. Sosyal izolasyon, çocuklar ve ergenlik çağındaki gençler için daha zor, çünkü bu yaş grupları sosyal gelişimlerini tamamlayabilmek için akran arkadaş gruplarını ailelerinden daha önemli.
Erken sosyal gelişim çoğunlukla aile içinde gerçekleşse de, çocukların; sosyal bir varlık olmanın temellerini, ebeveynleri haricindeki akran gruplardan öğrenmeye ihtiyaçları var. Maalesef sağlıksız ve verimsiz bir ortamda geçen çocukluk ve ergenlik dönemleri, ileriki yıllarda sosyal becerilerden yoksun, içine kapanık, özgüvensiz, insan ilişkilerini doğru tahlil edemeyen, psikolojik rahatsızlıklar yaşayan bireylerle karşılaşmamıza neden olabiliyor.
Teknolojik cihazlar, beynin sosyal gelişiminde çözüm mü?
Bu neslin çocukları ve gençleri, teknolojik cihazlar üzerinden sürekli iletişimde kalmaya alışkınlar, böylece sosyal mesafeyle baş etmeleri kolaylaşıyor. Çoğu uzun görüntülü sohbetler yapıyor, grupça film izliyorlar ve arkadaşlarıyla karşılıklı çevrimiçi oyunlar oynuyorlar.
Ancak, beynimiz en büyük iki büyüme atağını bebeklik ve ergenlik döneminde yapıyor. Bunlar, beynimizin en yumuşak ve öğrenmeye hazır olduğu iki önemli dönem. Özellikle ergenlik en biçimlendirici yaşam evrelerinden biri: Geliştirilen becerilerin, oluşturulan inançların, kendimizi algılama şeklimizin, bu aşamada dünyayla nasıl etkileşim kurduğumuzun ve yetişkin olarak kim olduğumuzun tanımlanmasında önemli bir rol oynuyor.
Geç çocuk ve ergenlerimizin deneyimleri bu süre zarfında engellendiğinde, büyüme, öğrenme ve gelişmede sorunlar yaşayabiliyorlar. Maalesef, sanal etkileşimler kısa vadede faydalı olabilmesine rağmen, gerçek yaşam etkileşimlerinin tatmin edici bir alternatifi değil. Çatışmaları çözmeyi, paylaşmayı, bağlılık kurmayı, güvenmeyi, büyük sosyal grupları idare etmeyi ekranlar aracılığıyla etkili bir şekilde öğrenmeleri mümkün değil.
Evde tecrit olmak, çocukların yeni deneyimler elde etme ve kendini keşfetme fırsatlarını önemli ölçüde azaltıyor. Bazı ebeveynler bu etkinin kardeşleri olmayan tek çocuklar üzerinde daha büyük olduğunu düşünebilir. Özellikle küçük çocuklar için akranlarıyla, dolayısıyla yaş aralıkları fazla olmayan kardeşleriyle oyun oynamak, bilişsel gelişimi kolaylaştırır. Yetişkinler çok iyi oyun arkadaşı değildir, sıkıcı, sabırsız ve meşgul olurlar. Dolayısıyla karantina günlerinde, küçük yaştaki kardeşlerin faydası yadsınamaz. Ancak birden fazla çocuk, erken sosyal gelişim aşamalarında faydalı olsa da, sonraki dönemlerde çocukların, kimliklerini ortaya çıkarmaları ve sosyal becerilerini geliştirmeleri için daha karmaşık sosyal gruplara ihtiyaçları vardır. Bu yüzden aileler, çocukların bilişsel ve duygusal gelişiminde akran arkadaş ilişkilerinin yerini kardeşlerin alamayacağının farkında olmalılar.
Çocuklara güven duygusu vermek ve stresten uzak tutmak önemlidir.
Çocuklarımız için öğrenme ve sağlıklı gelişim için en iyi ortamı yaratmak istiyorsak gün boyu onlarla makul miktarda özenli etkileşimde bulunmalı, ama kendimiz için de iyileştirici bir vakte sahip olmalıyız. Sevdiklerimizle teknoloji yoluyla iletişim kurmalı, sevdiğimiz dinlendirici hobiler edinmeli, fiziksel egzersiz yapmalı ve bu şekilde stres, kaygı ve depresyon seviyelerimizi azaltmalıyız. Çocukların ihtiyaçlarını karşılamanın tek yolu, yetişkinlerin ihtiyaçlarını atlamamaktır. Bu aynı, uçaklarda acil durum olduğunda ilk maskeyi çocuklarınıza değil, onları daha çabuk koruyabilmek için sizin takmanız gerektiğine benzer. Son olarak, ebeveynler çocuklarıyla COVID-19 hakkında konuşsalar da, rahatsız edici haberlerin çocukların stres seviyelerini yükselttiği gösterildiğinden, çocukları pandemiyle ilgili televizyon ve medya raporlarına maruz bırakmamaya çalışın.
Çocukların sosyal gelişimlerine devam etmelerine yardımcı olacak bazı ipuçları:

  1. Etkileşimli oyunlar oynayın
  2. Onlara kişisel alan tanıyın ama sevginizi de verin
  3. Çevrimiçi olma ihtiyaçlarını anlayın
  4. Her gün fiziksel egzersizi teşvik edin
  5. Yatmadan en az 1 saat önce cihazsız aile zamanı belirleyin

Share
288 Kez Görüntülendi.
#

SENDE YORUM YAZ

5+10 = ?

İLGİNİZİ ÇEKEBİLECEK DİĞER KÖŞE YAZILARI

  • Elimizdeki Meydan yetmiyor!…

    17 Temmuz 2024 Köşe Yazıları

    Şehirlerde özellikle trafik açısından ama daha önemlisi, binaların sıkışıklığından kurtararak şehir merkezlerinin nefes almasını sağlayan alanlar olan kent meydanlarına Vezirköprü'de bir yenisinin daha eklenmesine bugün ihtiyaç var diyebiliriz. İlçede vatandaş özellikle yazın güzel havalarında farklı etkinlikleri bekleyen ve bunlara da katılım sağlayan yapısıyla yenilikler arayışında. Vezirköprü'de açık alanda yapılabilecek özellikle büyük etkinlikler için elimizdeki tek yer ise Cumhuriyet Meydanı. Vezirköprü'de 1980'li yıllardan bu yana...
  • İlişkilerde Kendimiz Olarak Kalabilmek

    13 Temmuz 2024 Köşe Yazıları

    Kişiler arasında yaşamın en önemli konularından biri birbirimize uyum sağlamakken fazla uyum sağlama durumu; hayatımızı, üzerimize aldığımız bir rolü gerçekleştirerek geçirmemize neden olabilir. Bu rolü oynamak işlerin yolunda gitmesini sağlasa da olduğumuz hali sürekli olarak yok saymak kaygı depresyon gibi olumsuz durumları çoğaltır. Hayatımızın gerçekten bizim yaşadığımız hayat olmasını istediğimizde, bizi etkileyen düşünce ve duygularımızı değerlendirebilmemiz gerekir. Bu değerlendirmeyi yapan kişi şöyle der: Kendi duygu düşüncelerinin ne...
  • İlçenin geleceği hangi alanda olacak?

    10 Temmuz 2024 Köşe Yazıları

    Yıllarca tarım ve hayvancılık ilçesi olarak sunulan Vezirköprü'de hayvancılığın gelişmesi için yapılan bir kaymakamlık projesi olarak hayata geçen kaşar peyniri üretim tesisinden sonra geçen yaklaşık 20 yılda bir üretim projesi görmediğimiz gibi, o zamanlarda idare eden İlçe Tarım Müdürlüğü binasından da olduk. Yıllar öncesinden, yine Şevket Cinbir zamanında olsa gerek, Vezirköprü'nün bir köyünde Kaymakamlığın girişimiyle kaşar üretim tesisi kurulmuştu. Vezirköprü'de üretilen sütün dışarıya da satışının olmadığı, üreticinin elinden neredeys...
  • Psikolojik Zorlanmalardan Kurtulmak-İyileşmek

    06 Temmuz 2024 Köşe Yazıları

    Hayatımızın çeşitli alanlarında karşılaştığımız zorluklar vardır. Zor bir hayat yaşıyorsak bu psikolojik olarak mutlaka zorlanacağımız anlamına gelmez. Psikolojik zorlanmalar nispetçe kolay bir hayat yaşamış olsak da ihtiyaçların karşılanıp karşılanmamasıyla, değişime uyum sağlayıp sağlamamayla, genlerden aktarılanla ve çevremizdekilerle ilgilidir. Aşağıdaki belirtilere sahipseniz psikolojik zorlanma yaşıyor olabilirsiniz. -Sürekli kafanızdan düşünceler geçiyor ve o anda olana odaklanmakta zorlanıyorsanız, -Kendinize bir başkasının dahi size...