Duygusal Dengemizi Nasıl Sağlarız?

Duygu Ceylan

duygu.ceylan.pd@gmail.com

Duygular; bir neden, olay, beden duyumu ve düşünceler sebebiyle içimizde bulunan ve davranışa en yakın olan süreçtir. Çoğunlukla hissettiklerimiz dışarıdan görülür. Hissettiğimiz gibi davranmamak ise uzun vadede psikolojik rahatsızlıklar oluşturur.
Hiçbir duygu sebepsiz yere bulunmaz. Her duygunun bir anlamı vardır. Bazı hissedilen duygular zordur. Dikkat edelim iyi ya da kötü değil, zor.. Öfke örneğin zor bir duygudur. Öfkeyi kontrol altına almaya çalışamayız, yokmuş gibi davranamayız. Sadece bize, çevremize zarar vermeyecek haliyle yansıtmayı öğrenebiliriz. Öfke gibi, sıkılmak gibi, utanç veya kıskançlık gibi duygular zor duygulardır ama gereklidir. Öfke harekete geçmeyi, sıkılmak bir değişimi, utanç pişmanlığı ve düzenlemeyi, kıskançlık sahiplenmeyi beraberinde getirir. Daha olumlu duygular dediğimiz mutluluk, huzur gibi duygular; anda kalmayı, bulunduğu durumdan memnun olmayı ve olabildiğince bu sürenin uzun tutulmasını ister. Görüldüğü gibi olumlu ve olumsuz tüm duygulara ihtiyacımız vardır.

Gün içinde çeşitli duygular yaşayabiliriz. Örneğin yolda giderken güzel bir koku duyduk bu bizi mutlu hissettirdi sonra telefondan bir mesaj bildirimi geldi ve sizi üzecek bir haber öğrendiniz sonrasında ise güvendiğiniz biriyle konuştunuz ve daha sakin hissediyorsunuz, gibi gün içinde çeşitli durumlara bağlı olarak farklı duygular yaşabiliriz.
Gün içerisinde duygu değişimi olurken bu değişimler kırmızı mavi yeşil alanlar şeklinde ifade edilebilir. Aşırı uyarılmışlık hali olduğunda, düşüncelerin arka arkaya geçtiği, yerimizde duramadığımız hareketlilik halinin olduğu alan kırmızı alandır. Elimizi kolumuzu hareket ettirmeye bile istemediğimiz, yataktan çıkmanın zor olduğu durumlar daha depresif durumlardır ve mavi alandadır. Görece daha duygularımıza dışarıdan bakabildiğimiz değerlendirme yapabildiğimiz alan ise yeşil alandır. Bunu araçlardaki hız göstergesine benzetebiliriz.
Nasıl ki araçlar çok hızlı gittiğinde bu tehlikelidir ve bir müddet sonra ortalama hıza düşmesi gerekirse bizler de aşırı hareketli yerinde duramayacak şekilde hissettiğimizde yeşil alanımıza yani hızın normal olduğu duygu durumumuza dönmemiz gerekir. Kırmızı alandan yeşil alana geçmek için özellikle nefes egzersizleri yürüyüş, su içme, mola verme gibi sakinleştirici faaliyetler yapabiliriz. Bize iyi gelen bir görüntüyü düşünebiliriz.
Aracın hızı oldukça düşük olduğunda ise bu durum hem sıkıcı yem de yol bitmeyecektir. Bazen bazı günler o kadar çökkün hissederiz ki hiçbir şey yapmak istemeyiz. Böyle durumlarda, yani mavi alandan yeşil alana geçmek için, bizi harekete geçirecek etkinlikler olarak sayı sayma, ellerimizi açma kapama ve yumruk yapıp sıkma yürüyüş gibi aktiviteler önerilebilir.
Arabada giderken sürekli aynı hızda gitmek istesek bile bu mümkün değildir. Bazen tümsekler yavaşlamamızı söyler. Bazen güzel yollar hızlanmamızı… Bazen de durup manzarayı izlemenin sakıncası yoktur.